H. Cihan Salim - Günce... Blog...

Şehir hatları vapurlarının yenilenmesi konusu birkaç yıldır belli aralıklarla tartışılıyordu, sonunda sekiz model çizildi, İnternet'ten anket düzenlenerek yolcuların ve İstanbullular'ın beğenisine sunuldu. Düzenli bir okurum üç iskelede anket duyurusu yapan poster ve broşürlerde hep aynı modelin yer aldığını, bunun psikolojik bir yönlendirme olabileceğine dikkat çeken bir e-posta yollamış. Ayrıca o akşam anket sitesine baktığında o prototip vapurun önde gittiğini görmüş, ben de bir iskelede aynı modelin resmini görünce şüphelendim, fakat aradan bir iki gün geçince oylama daha çekişmeli bir hale geldi. Ben bunu yazarken, anketin düzenlendiği, geçmişe özlemi sürekli canlı tutmak istercesine Şirket-i Hayriye adıyla açılan site çalışmıyordu. Tabii topluma yayılan güvensizlik nedeniyle artık her şeyden şüphelenir olduk, acaba bir tasarım öne mi çıkarılmak isteniyor, uzman bilgisi ve görüşü varken halka seçtirilen modeller ulaşımın sağlıklı yapılması açısından gerçekten aynı özellik...

Rekabet gücünü arttıramayan, son olarak işgücü piyasasını esnek yapıya sokmak için gençlere yönelik önerilen reformlar konusunda büyük tartışma ve kavgalar yaşayan Fransa daha yenilikçi bir ekonomiye sahip olmayı arzuluyor. Bu hedefe ulaşılması için kamu kaynaklarının bir bölümünü ileri teknoloji ürün ve hizmetler için araştırma geliştirme faaliyetlerine ayırmayı içeren yeni bir program bizzat Cumhurbaşkanı Chirac tarafından açıklandı . Daha önce yazdığım arama motoru Quaero 'nın yanında cep telefonlarına yüksek çözünürlükte TV yayını, dizel yakıtlı motorlu araç geliştirmede ilerlenmesi gibi projeler var. Fakat asıl ağırlık çevreye dost sonuçlar doğuracak projelerde, nişastadan plastik üretmek, evlerin elektrik ihtiyacını %20 kısmak, yeni, hafif ve hızlı bir metro sistemi kurmak gibi önemli hedefler var. Dizel motor dışında kalan projeleri finanse etmek için ilk aşamada 600 milyon Avro ayıran Fransa, Quaero'yu beraber hazırladığı Almanya'dan da benzer fon desteği beklentisi...

Telekomünikasyonda rekabeti sağlamak için çabalar ağır aksak devam ediyor, ben de burada gelişmelere yer veriyorum. Rekabet Kurulu ve Telekomünikasyon Kurumu'nun önemine, etkili olmaları gerektiğine sıklıkla değiniyorum. Son haftalarda TK faal diyebiliriz, Türk Telekom'a verilen geçmişe dönük bir cezanın ardından son olarak ADSL konusunda da uyarı yapıldı . İnternet servis sağlayıcıların da ADSL hizmeti vermesine yönelik çalışmaların ilerlememesi, İSS'lerin tekrar satış yapıp düşük komisyonlarla çalışmasına devam etmesini öneren modelin devam etmesi bu alanda rekabeti engelliyor. Bunun yerine İSS'ler TT'den aldıkları hizmet, veri transferi, vb. değişkenlere göre TT'ye ücret ödeyip son kullanıcıya istediği hizmeti istedikleri fiyattan vermek istiyorlar, böylece ilerde ADSL hattı üzerinden katma değerli hizmetler vermek için rekabet olacak, örneğin telefon görüşmesi yapmak gibi. Rekabetle ilgili diğer bir konu da kablo işletmecilerin önümüzdeki hafta lisanslarını ...

Fortune analiz sayfalarında ele alınan Hindistan'da dış kaynak hizmeti (outsourcing) firması olan HCL Technologies 'in yönetim modeli çalışanların yetkilendirilmesi, daha da güçlendirilmesi üzerine kurulu. Özellikle büyük holding ve firmaların çalışanlara sunduğu olanaklar, çalışanların bunları algılama ve tutumlarını belirleme konularında bugün düşündüğümden akşam önüme çıkan makale az da olsa bir bağ kurmama neden oldu. Otoritenin, karar alma süreçlerinin, katılımın tabana yayıldığı yönetim biçimi bazı sektör ve iş alanları için uygun olmasa da genelde ciddiyetle incelenmesi gereken bir yöntem. AMD, Cisco gibi müşterileri olan HCL Technologies şirket içi bilgisayar ağı üzerinde 30 bin çalışanına seslerini duyurma, her konuda yorum yazma, patronları, üst seviye yöneticilerini değerlendirme olanağı sunuyor. Hatta daha katılımcı, daha çok yorum ve öneri yapan departmanlar artı puan alıyor. Zira yeni yönetim, farklı bir yaklaşım sahibi. Yenilik ve başarı getirecek fikirlerin tepe...

Serbest Telekomünikasyon İşletmecileri Derneği TELKODER üyesi Uzun Mesafe Telefon Hizmeti sunan firmalar bir mütabakata vararak mantıklı düzenlemeler yapılmadıkça B tipi hizmet vermeyeceklerini açıkladı . A, B ve C tipi olarak verilen lisanslarda C giriş seviyesi, daha düşük ücretli hizmetlere giriş olarak nitelendirilebilecekken A ise en kolay kullanılabilen gelişmiş hizmet oluyor denilebilir. C Tipi UMTH ara bağlantı anlaşmazlığı ve sorunlar nedeniyle işletmeciler Ağustos 2004 tarihinden itibaren Türk Telekom (TT) ile C Tipi arabağlantı sözleşmelerini imzalamaya mecbur kalmışlardı. Telekomünikasyon Kurumu (TK) ise uzlaştırma kararını bir yıl sonra Haziran 2005'de verebilmiş uygulama tabii ki daha da gecikmişti. B tipi hizmet verilebilmesi için TT'nin istekleri bu işletmecileri oldukça zorlayıcı nitelikte, yeni yatırımların bu firmalarca karşılanması, teminat, test ücretleri ve ötesi. Tabii yine anlaşma olmuyor, süreç uzuyor, para kazanamayan işletmeciler yavaşça şartlara boy...

Özellikle basılı yayınları bu aralar geniş bir açıdan izliyorum, az önce de elime yayın hayatına yeni başlayan PC Tech aylık bilgisayar dergisinin Ocak 2006 sayısı geçti. Derginin 46. sayfasında Microsoft MSN'in Ortadoğu ve Afrika bölgesinden sorumlu yöneticisi Ebru Çapa, son bir buçuk yılda MSN Messenger kullanıcı sayısının 1,2 milyondan 6,7 milyona yükseldiğini açıklamış. Bugün Milliyet gazetesinde ise MSN Messenger'ı Türkiye'de 11,7 milyon kullanıcının kullandığı, bu rakamın Türkiye'yi en geniş beşinci MSN grubu yaptığı, yine Ebru Çapa'nın ağzından iletiliyor . Birkaç ayda 4 milyon yeni kullanıcı kazanıldığını sanmıyorum, ya iki basın organından biri ya da Sayın Çapa yanlış rakam iletmiş olabilir, yok eğer 4 milyon yeni kullanıcı eklenmişse MSN'i tebrik etmek gerekir. Yine de öncelikle bu haberin bu şekilde verilmesini, ardından da niye MSN Messenger bağımlısı olduğumuzu kısaca tartışmak istiyorum. "Türkiye dünya 5.si tarzında" haber yine kompleksl...

Hafta içinde Teredata Universe 2006 İş Dünyası Konferansı'nı izlemek için Madrid'deydim. Az da olsa şehri gezme imkanı buldum ve İspanyollar'ın farklı yaşam tarzlarını pek de kanıksayamadım. Olur da İspanya'ya yolunuz düşerse, sabah iş yerlerinin geç açılmasına, öğle aralarının 2-3 saat sürmesine, akşam yemeğinin 10-11'e kalmasına hazırlıklı olun derim. Özellikle bu öğlen aralarında açık iş yeri, dükkan bulmak çok zor. Hatta işini aksatmadan yapması gerekenler bile bu dinlenme, siesta, ağırdan alma olayından kurtulamıyorlar ki bu can sıkıcı oluyor. Örneğin hava alanında, indiğimiz terminalde çok az uçak olmasına rağmen bavulların tam bir saat sonra gelmesi bir örnek. Daha da önemlisi, İngilizce ya da Fransızca'nıza güvenerek İspanya'ya gitmemeniz, zaten Türk misafirperverliğini başkalarından da bekleyen bizleri şaşırtan derecede ilgisiz kalan İspanyollar yabancı dillere de hiç meraklı değiller. Barselona'da son derece memnun kaldığım üstü açık tur otobüs...

Geçtiğimiz yıllarda ADSL sorunları genelde aynı ya da birbirine benzerdi, gelen soru ve şikayet mesajları ve başkalarının tecrübeleri bağlantının tümden kurulamaması, vb. üzerine yoğunlaşıyordu. Fakat son aylarda, gittikçe daha çok kişiden, basitçe açıklamak gerekirse hatta veri transferi yapılabildiğinin göstergesi olan modemlerdeki "link" ışığının gittiği yönünde şikayetler gelmeye başladı. Derken aynı sorunla birkaç haftadır ben de boğuşmaya başladım. Durup dururken bağlantının kopması, işin yarım kalmasının yanında, son dönemde daha çok kişinin karşısına çıkan "kullanıcı adı/ şifre hatası" sayfası da ilgi çekici. Bazen ADSL bağlantısı bir şekilde kurulsa da, herhangi bir Web sayfası açılmıyor ve Türk Telekom'un hata sayfası geliyor. Bu sayfada "şifreniz yanlış girilmiş olabilir" şeklindeki uyarı ile ADSL hizmet numarası, telefon numarası ve kullanıcı adı soruluyor, ardından doğru şifre hatırlatılıyor. Tabii bu da tartışılır bir uygulama, komşusunun...

E-dönüşüm için oluşturulan yapı çalışmalarına devam ediyor. E-Dönüşüm İcra Kurulu’nun 17. toplantısında "Bilgi Toplumu Stratejisi Mayıs ayında açıklanacak" duyurusu yapıldı . Şu ana kadar yapılanları, kat edilen mesafe ve alınan kararları detaylı olarak bilmiyoruz, çalışmalar pek şeffaf değil denilebilir. Siyasi iradenin, e-dönüşüme inanması en önemli belirleyici faktör, nüans farkı ise çok önemli. "Biz bu yola baş koyduk" derken bir danışman firma ile anlaşıp kurul oluşturmak siyasi iradenin gücünü ne kadar yansıtır, bunları alınan kararların uygulamasında göreceğiz. Ama öncelikle, Mayıs ayında açıklanacak stratejiyi görmemiz, değerlendirmemiz lazım. Tabii 2006 Mayıs'ında hala nasıl dönüşeceğimizle ilgili ülke çapında uygulanacak bir makro plan ve politakamız olmamasının ne kadar acı olduğunu, bugüne kadar kaçırdıklarımızı fark etmemiz gerekiyor.

Türk Telekom ile devam edelim, son olarak aktardığım cezanın beş yıl önce yapılan girişimlerin sonucu olduğunu da eklemek istiyorum. Rekabet Kurulu karar verdi, TT temyize gitti, her adımda uzun süre beklendi. Bu beş yılı aşkın sürede, o zaman TT'nin hareketlerinden zarar gören İnternet erişim firmalarının çoğu kapandı, yatırımlar boşa gitti, ülke refah kaybı yaşadı. Firmaların sayısı fazlaydı ve konsolidasyon kesindi ama yine de rekabetin yok edilmesi yaşayabilecek ve yaşaması gerekenlerin de yok olmasında büyük rol oynadı. Zaten artık çevirmeli, dar bant bağlantı değil geniş bant sayılabilecek ADSL bağlantı İnternet erişimi için tercih ediliyor ve bu alanda da değişen bir şey yok: TT'nin doğal tekel konumu. Aynı filmi bir kez daha bıkmadan seyredecek gibiyiz, bu sefer de A, B ve C tipi lisans alan uzun mesafe telefon işletmeciliği yapmak isteyen firmalar TT'den şikayetçi. Telekomünikasyon Kurumu'nun düzenlemesi olmasına rağmen, B tipi firmaların çalışabilmesi için ger...

Türkiye'nin bilişim alanında ilerleyebilmesi, bilgi toplumuna dönüşebilmesi için bilişim alanında rekabetin önemine belli aralıklarla değiniyorum. Bu konuda Rekabet ve Telekomünikasyon kurullarına önemli görev ve sorumluluk düşüyor. Bu hafta, Rekabet Kurulu, tekel konumunu kötüye kullandığı ve haksız rekabet ortamı oluşturduğu nedeniyle Türk Telekom'a 1,14 milyon YTL tutarında ceza verdi (PDF dosyası) . 56 Kbps gibi dar bant İntenet erişiminde, maliyetin altında fiyatlandırma yapmak, aynı zamanda diğer firmalara rekabete zorlaştıracak seviyede altyapı kullanım ücretleri uygulaması nedeniyle; uzak mesafe veri aktarımında kendisi kullanmakta oldugu halde, diğer yeniden satıcı veya kurumsal kullanıcılara belirli kapasitenin üzerinde hat kiralamaması vb. pek çok neden sonucu piyasadaki rekabeti bozucu tutum takındığına karar verilen Türk Telekom bakalım bu cezalardan sonra uygulamalarını değiştirecek mi? 1 milyon YTL'lik cezalar TT için pek de önemli rakamlar değil. Öte yandan,...

Güvenilir bilgi işlem çalışmaları bir süredir devam ediyor ve 20 milyondan fazla bilgisayarda güvenilir platform modülü şimdiden bulunuyor . Birkaç yıl içinde, üretilen tüm bilgisayarlarda yer alacak bu kimlik çipi ile daha güvenli bir bilgisayar kullanımı vaat ediliyor. Yazılım üreticileri şu anda bu işin izinsiz çalışan virüs, vb. uygulamalara karşı etkili olacağını öne çıkarıyorlar, fakat iş bununla kalmıyor. Her bilgisayarın kendine has bir kimlik bilgisi olması ve ardından çalışma esnasında şifre, parmak izi veya başka bir yöntemle kullanıcısının kimliğiyle bütünleşmesi ardından yapılan işlemleri kimin yaptığı bilinecek. Olumlu yönden bakarsak, örneğin kişisel bilgisayarınızı şifreniz veya parmak izinizle açtığınızda, bu modül ile iletişim kuran bankanın web sitesi size kullanıcı adı ve şifre sormaya gerek görmeyecek. E-postalar bu güvenlik çipleri tarafından otomatik olarak şifrelenebilir, İnternet işlemleri iki tarafın birbirine tam güveniyle gerçekleştirilebilir. Tabii böyle bi...

Türk bankacılık sektörünün büyüme vaat etmesi nedeniyle yabancı yatırımlar bu alana aktı ve akmaya devam edecek gibi. Doğuş Grubu da Garanti Bankası'nın %25,5'ini General Electric Finansal Hizmetler'e 1,56 milyar dolar karşılığında sattı . Garanti Bankası'nın oldukça güçlü bir imajı var, bugüne kadar sektördeki en yüksek kredi notlarını alan bankanın başarısında inovasyon, yenilikçilik çok büyük rol sahibi. Zaten gittikçe artan küresel rekabet ortamında başarılı olmak için yeni hizmet ve ürün geliştirmek, araştırma geliştirme yapmak, iş modeli, süreçleri ve uygulamalarını devamlı geliştirmek gerekiyor. Garanti Bankası'nın bunu yapmasını sağlayan altyapı ve uygulamalar ise bugün ziyaret ettiğim Garanti Teknoloji tarafından sağlanıyor ve geliştiriliyor. Gördüklerim ve bugüne kadar yapılanlar Garanti Teknoloji'nin Türkiye'nin en başarılı bilişim firmalarından biri olduğunu düşünmeme neden oldu. Körfez, Osmanlı ve Garanti bankalarının başarıyla birleşmelerinde ...

Daha sonra okumak için not ettiğim ve bugün fark ettiğim bir Gallup araştırmasına göre, araştırmaya katılan İnternet kullanıcılarının %66'sı web güncelerini (blog) hiç takip etmediklerini belirtirken, sadece %9'u düzenli okuduklarını söylemiş . Bu araştırma bir anda günce çılgınlığının da bir balon mu olduğunu sorgulayan makaleler yazılmasına neden oldu. Tahminler şu anda yüz milyona yakın günce yayınlandığı yönünde, fakat bunların ne kadar okunduğu da oldukça önemli. Zira pek çoğu birbirine benzeyen bu yayınların azımsanmayacak bölümü özel hayat anlatıyor, büyüme potansiyeli de bu anlamda hala güçlü. Zira yeni nesiller bir günce yazmaya başlamaya, diğerlerine göre daha meyilli. Fakat tanımadığı birinin özel hayatını kaç kişinin okuyacağı da tartışma konusu. Yayına başlamanın temel diğer nedenleri politik konularda yorum yapmak, vatandaş gazeteci ya da muhabir olmak. Güncelerin de bildiğimiz web sitelerinden farksız olduğunu, neden bu kadar öne çıkarıldıklarını sorgulayanlar, y...

Beklenenden yıllar sonra da olsa, Türk Telekom sabit telefonlardan diğer sabit telefon ve cep telefonlarına kısa mesaj atılmasını sağlayan hizmeti devreye soktu . Ucuz olarak nitelendirilebilecek fiyatlara, mesaj gönderebilen ve alabilen yeni telefonlar kullanılarak bu hizmetten faydalanılabilecek.Bugün de, üç yeni şirkete erişim hizmeti sağlamak için lisans verildi. Sektörde serbestleşmenin üzerinden yıllar da geçse hayal ettiğimiz gelişmenin yaşanmamasının nedeni, rekabetin sağlanamaması. Türk Telekom'a, tekel olduğu alanlarda rakip çıkmasını sağlayan bir ortam yaratılıp korunamadığı gibi, kablo TV şebekesinin alternatif bir rakip olması da hiç düşünülmedi. Tabii TT'ye bağlı çalışan kablo sistemini ayırmak siyasi bir karar olarak da alınmadı. Halbuki kablo üzerinden sadece TV değil, İnternet için veri, hatta ses taşımak mümkün.Dünya, hareket halinde kullanabildiğimiz cihazlar ve kablosuz erişim eğilimlerini gittikçe güçlü yaşasa da, ev ve ofiste, yani hareket halinde değilken...

Bilgisayardan, bir insandan beklediğimizi bekleyemiyoruz. Pek çok alanda insanı geride bırakan bilgisayarın bazı alanlarda takılması nedeniyle bir süreci tümüyle cihaza teslim etmiyoruz. Fakat gittikça daha fazla sürecin daha fazla bölümünü bilgisayarlar gerçekleştirdikçe, insanın nerede sürece dahil olması gerektiğini belki de bilgisayar insandan daha iyi bilecek, zira nerede zorlandığı ve takıldığını bizzat görecek. Bu noktalarda makinanın pası insana atması için Amazon , "Mechanical Turk" yani Mekanik Türk adlı bir hizmet yazılımı geliştirmeye başladı. Sisteme üye olanlar, belli ücretler karşılığı görev yüklerken, bireyler bu ücretlerin bir bölümünü kendi hizmetleri karşılığında almak için Mekanik Türk'ün açtığı bölümleri dolduruyorlar. Örneğin iki dil arasında mükemmel bir tercüme yapmak, resimlerdeki görüntüleri ayrıştırmak, belirlemek, vb. Amazon'dan başka bu konuda çalışan firmalar mutlaka vardır, ama ileride bu alanda girişim yapan çok daha fazla firma ile ka...

Daha fazla telefonun kayıt dışı olarak ülkeye sokulmasını engellemek için Aralık ayında, daha önce içeri sokulmuş telefonlar 5 YTL'ye kayıt altına alındı. Bu karar ve uygulamanın mantıklı olması ve işe yaraması için tatışmasız en belirleyici faktör, bundan sonra alınacak önlemlerle her türlü kaçakçılığı engellemek. Fakat farklı noktalardan farklı sesler geliyor. Medyada henüz yeteri kadar yer bulmasa da, hala bavulla telefon getirilip bu telefonlara alıcı bulunduğu biliniyor. Son günlerde yavaşça medyada yer bulan bir diğer kaçakçılık yöntemiyse, cep telefonlarından vergi kaçırmak. Son olarak bugün Hürriyet'te çıkan haber , devletin büyük kayıplar yaşamaya devam ettiğinin göstergesi. Eğer daha geniş önlemler alınmaz, bu işe daha çok mesai harcanmazsa, tehlike büyük. Çünkü böylesi bir ortamda, vatandaşa 5 ve 15 YTL ödetilerek elde edilen 75 milyon YTL devletin vergi kaybı yanında devede kulak kalır, insan "bizden bu kadar para toplandı, ama daha fazlası kaybediliyorsa bunun...

Dış kaynak kullanımı, "outsourcing", son yılların popüler konularından biri. İlk anda akla gelebilecekten çok daha fazla alanda dış kaynak kullanımı hizmeti veren girişim ortaya çıktı, tabii bunları tercih edenler de hızla artıyor. Özellikle yazılım alanında düşük maliyetler nedeniyle daha fazla sayıda iş Asya ülkelerinde, özellikle Hindistan'da yaptırılıyor. Medya ve iş dünyasında da genelde bu tercihin kazandırdıkları konu ediliyor. Biz de İnternet tabanlı yeni bir iş için sistemin belli bölümlerinin hazırlanmasında dış kaynak kullanımını seçtik. Birkaç gündür dış kaynak kullanımı tercihimizin yaşattığı olumsuzlukları düşünüyor, hatta burada yazmayı planlıyordum. Biraz yoğunluk, ardından hastalık nedeniyle son günlerde bir şey yazamadım. Ama bugün bir Business 2.0 makalesi ne rast gelince, gecikmede hayır varmış dedim. Her ne kadar tam olarak aynı tecrübeyi yaşamasam da, söz konusu yazıda müşteriyle doğrudan temas edilen kanallarda dış kaynak kullanımının müşteri memnun...

İstem dışı, özellikle reklam amaçlı gönderilen spam e-postalar birkaç yıldır İnternet'in büyük sorunlarından biri. Zirve üstüne zirve yapan bu tip mesajların artış hızında ise son dönemde bir yavaşlama olduğu tesbit ediliyor. Ama bunun nedeni, spam göndericilerin başka mesajlaşma platformlarına kayması. Örneğin web güncelerine, benim de belli aralıklarla tecrübe ettiğim üzere, reklam, tanıtım, duyuru amaçlı, günce girdisiyle alakasız yorumlar eklenmesi gittikçe yoğun kullanılan bir yöntem. Bu yorumlarda belli sitelere link verilerek hem kullanıcı çekmeye, hem de arama motorlarında yer elde edilmeye çalışılıyor. Hatta bazı web günceleri sadece reklam amaçlı olarak açılıyor, bunlara spam blog, ya da spamlog denmeye başlandı. Her gün binlerce güncenin bu amaçla açıldığı tahmin ediliyor. Öte yandan e-posta spam engelleme yasaları ve süzgeçler gittikçe daha etkili olmaya başladığından web günceleri, mobil cihazlar, cep telefonları da spamcilerin yeni hedefi oluyor. Artık spam iletileri...

Six Apart'ın kurucularından Mena Trott web günceleri (blog) ile ilgili yeni projelerini açıklamasa da, konuyla ilgili Business Week mülakatında sayılarının 100 milyona dayandığı tahmin edilen güncelerin hızla artmaya devam edeceğini iddia ediyor. Gelişen çoklu ortam özellikleri, ses, görüntü dosyaları eklemenin yanında ceptellerden İnternet erişimi ve günce yayınlama olanakları ile bundan sonra günce hizmeti veren sitelerin yayıncıya daha çok olanak sunması gerektiği ortada. Trott da bu noktada, daha fazla ve özellikle tecrübesiz olan İnternet kullanıcısının günce yayınlaması için, böylesi yeni olanakların kullanımı kolay araçlarla sunulmasının önemi ve zorluğuna dikkat çekmiş. Günce yenilemenin e-posta yazmak kadar kolay olması gerektiğini de öne sürmüş. Gerçekten de günce taslağı ve araçları tasarımı hayati önem taşıyor. Aynı taslağı kullanan onlarca web güncesinin her birinin farkını okurun anlamasını sağlayacak bir tasarım yapılırken, etkileşimin, yorum eklemenin kolaylaştırıl...